Aktualności
Prawie 3% włoskich dzieci ma celiakię? Włochy wprowadziły badania przesiewowe
Włochy stały się pierwszym krajem na świecie, który wprowadził masowe badania przesiewowe w kierunku celiakii i cukrzycy typu 1 u dzieci w wieku od 2 do 10 lat. Liczba wykrytych przypadków mocno zaskakuje.
Przełomowa włoska Ustawa 130/2023 na ten temat ma na celu poprawę wczesnej diagnostyki, ograniczenie powikłań i zapewnienie lepszej opieki dzieciom żyjącym z celiakią i/lub cukrzycą.
W 2024 roku uruchomiono badanie pilotażowe, aby przetestować wykonalność programu. Wzięło w nim udział ponad 5000 dzieci i około 400 pediatrów w czterech regionach Włoch – Lombardii, Sardynii, Marche i Kampanii.
Badania przeprowadzali pediatrzy podstawowej opieki zdrowotnej. Dzieciom pobierano krew na obecność przeciwciał przeciwko transglutaminazie tkankowej tTGA oraz markerów cukrzycy typu 1. Wykonywano też badanie genów DQ2 i DQ8 w celu określenia predyspozycji genetycznej do celiakii.
Efekty pilotażu badań przesiewowych
Wstępne wyniki są zaskakująco wysokie: u 2,8–2,9% dzieci stwierdzono pozytywny wynik testu na obecność przeciwciał swoistych dla celiakii. To zdecydowanie więcej niż globalna średnia częstość występowania celiakii wynosząca około 1–1,4%. Badanie pilotażowe pokazało jak duża jest liczba dzieci z celiakią, które bez badań przesiewowych pozostałyby niezdiagnozowane. Ponadto u 0,8% dzieci wykryto markery cukrzycy typu 1.
Włoski program przesiewowy jest uważany za pionierski na skalę światową i jest bacznie monitorowany przez ekspertów. Naukowcy i lekarze liczą, że dostarczy cennych danych na temat:
- prawdziwej częstości występowania obu chorób u dzieci
- wpływu wczesnej diagnozy i leczenia na długoterminowe wyniki zdrowotne i jakość życia pacjentów
- opłacalności takiego podejścia w systemie opieki zdrowotnej.
Ważnym partnerem badań jest Włoskie Stowarzyszenie Osób z Celiakią (AIC), które podobnie jak nasza organizacja należy do AOECS. Stowarzyszenie odgrywa wiodącą rolę w podnoszeniu świadomości wśród rodzin i pracowników służby zdrowia na temat celiakii oraz wagi badań.
My także bacznie obserwujemy dalszy rozwój włoskich badań. I liczymy na to, że także nasza służba zdrowia z czasem zwróci większą uwagę na temat celiakii – nie tylko u dzieci, ale także u osób dorosłych.
